Podstawowa opieka zdrowotna

     Wszystkim osobom, które są ubezpieczone w NFZ przysługują bezpłatne świadczenia zdrowotne w ramach podstawowej opieki zdrowotnej udzielanie przez lekarzy, pielęgniarki i położne POZ oraz pielęgniarki szkolne.

Ubezpieczony ma prawo wyboru lekarza, pielęgniarki i położnej POZ spośród osób posiadających umowę z oddziałem NFZ w województwie, w którym mieszka.

Na dzień dzisiejszy przy wyborze nie obowiązuje rejonizacja, a wybór odbywa się poprzez złożenie stosownej deklaracji wskazującej na wybór konkretnego lekarza, pielęgniarki lub położnej. Lekarz, pielęgniarka czy położna nie mogą nikomu odmówić zapisania się na listę podopiecznych, z wyjątkiem sytuacji przekroczenia limitów pacjentów przypadających na jednego lekarza, pielęgniarkę czy położną.

Ubezpieczony ma prawo wyboru tylko jednego lekarza, pielęgniarki czy położnej ale nie musi zapisywać całej rodziny do tych samych osób.

Lekarz POZ zapewnia pacjentom dostęp do świadczeń zdrowotnych w ośrodku zdrowia/przychodni codziennie w dni robocze w godzinach od 8.00 do 18.00.

Do kompetencji lekarza POZ należy:

  1. diagnostyka
  2. podjęcie decyzji o sposobie leczenia
  3. podjęcie decyzji o skierowaniu pacjenta do poradni specjalistycznych
  4. podjęcie decyzji o leczeniu szpitalnym
  5. wnioskowanie o leczenie uzdrowiskowe
  6. wnioskowanie o niektóre środki pomocnicze i materiały ortopedyczne
  7. realizacja zadań z zakresu profilaktyki i promocji zdrowia
  8. wykonywanie szczepień ochronnych, w tym dzieci i młodzieży
  9. przeprowadzanie profilaktycznych badań lekarskich (bilans zdrowia).

Pacjent, który dokonał wyboru lekarza POZ, ma prawo do:

  1. badania i porady lekarskiej
  2. bezpłatnych badań diagnostycznych niezbędnych do podjęcia właściwej decyzji terapeutycznej
  3. transportu sanitarnego w przypadkach kiedy ze wskazań medycznych wymaga przewozu środkiem transportu sanitarnego drogowego (ambulans) do najbliższego świadczeniodawcy, udzielającego świadczeń we właściwym zakresie
  4. skierowania w razie uzasadnionej potrzeby na konsultację specjalistyczną lub objęcie leczeniem szpitalnym
  5. skierowania na leczenie rehabilitacyjne, uzdrowiskowe lub do opieki długoterminowej w placówce działającej w oparciu o umowę z NFZ
  6. informacji o innych podmiotach działalności leczniczej mających umowę z NFZ
  7. orzeczeń i zaświadczeń lekarskich wydawanych na życzenie ubezpieczonego, związanych z dalszym leczeniem, rehabilitacją, niezdolnością do pracy, kontynuowaniem nauki, uczestniczeniem uczniów w zorganizowanym wypoczynku, a także zaświadczeń wydawanych dla celów pomocy społecznej lub uzyskania zasiłku pielęgnacyjnego
  8. profilaktycznych badań lekarskich w określonych grupach wiekowych
  9. szczepień ochronnych
  10. informacji o zaprzestaniu udzielania świadczeń opieki zdrowotnej przez wybranego lekarza POZ lub zmianie zatrudnienia tego lekarza.

Ubezpieczony ma również prawo zmienić wybranego lekarza, pielęgniarkę lub położną POZ. Może dokonać zmiany nie częściej niż 3 razy w roku. Jeżeli zmieni lekarza, pielęgniarkę lub położną po raz 4 w tym samym roku wówczas będzie zobowiązany do wniesienia na rachunek właściwego Oddziału NFZ opłaty w wysokości 80 zł.

Zmieniając lekarza, pielęgniarkę lub położną należy pamiętać o przekazaniu swojej dokumentacji medycznej nowemu świadczeniodawcy. Poprzedni wnioskodawca, na wniosek pacjenta, jest zobowiązany do wydania kserokopii lub odpisu dotychczasowej dokumentacji potwierdzającej udzielone świadczenia zdrowotne. Koszt wykonania kopii lub odpisów ponosi pacjent.

Nadto, ubezpieczony ma prawo wyboru lekarza specjalisty spośród tych, którzy zawarli umowę z NFZ. O wystawienie skierowania do lekarza specjalisty pacjent może zwrócić się do lekarza POZ/lekarza rodzinnego lub lekarza specjalisty z poradni specjalistycznej lub szpitala, który ma kontrakt z NFZ. Skierowanie nie jest wymagane do następujących lekarzy:

  1. ginekologa i położnika
  2. dentysty
  3. wenerologa
  4. onkologa
  5. psychiatry
  6. poradni dla osób chorych na gruźlicę
  7. poradni dla osób zakażonych wirusem HIV
  8. poradni dla osób uzależnionych od alkoholu, środków odurzających i substancji psychotropowych.